روابط عمومی - ارتباطات

دروازه بانی خبر نوشته ی پاملا شومیکر، ترجمه ی حسین افخمی، نشر نی 1392.

 

مقدمه :

در مقدمه این کتاب دروازه بانی را اینگونه تعریف می کند: «دروازه بانی به بیان ساده، فرایند تقلیل میلیاردها پیام موجود در جهان به صدها پیام است که روزانه به هر فرد می رسند. مطالعات دروازه بانی اغلب ناظر بر انتخاب مطالب خبری در رسانه های ارتباط جمعی بوده اند؛ اما دروازه بانی را می توان فراتر از انتخاب صرف در نظر گرفت. به عبارتی تمام جنبه های انتخاب، استفاده و کنترل پیام را شامل می شود، چه این پیام از طریق وسایل ارتباط جمعی و چه از طریق کانال های بین فردی منتقل شود. »

به باور نویسنده دروازه بانی کاربردی بسیار گسترده تر از سردبیری خبر دارد و در اغلب تحقیقات ارتباطات کاربرد دارد. این مفهوم افکار جالبی در حوزه ارتباطات و رفتار انسانی ارائه می دهد و به نوعی با نظریه های اخیر از روان شناسی شیوه ی انتخاب و تصمیم گیری گرفته تا دینامیسم های کلان ایدئولوژی و تغییرات اجتماعی مرتبط است.

شوميکر در اين کتاب براي ارايه مدلي جامع از مطالعات اجتماعي به طور اعم از حوزه هاي مديريت، روانشناسي، سياست و جامعه شناسي بهره گرفته است؛ به طوري که دروازه باني را در سطح فردي، سازماني و فراسازماني مورد توجه قرار مي دهد و نقش اجتماعي آنها را نيز در کنار نيروهاي دو سوي دروازه در مطالعه اش دخالت مي دهد.

نویسنده در بخش نظری این کتاب نظریه های متفاوت کارکردگرا،رفتارگرا و ... را ذکر می کند. او علاوه بر پژوهش هاي نخستين از لوين (1943) و وايت (1950) مطالعات عطف ديگري مانند وستلي-مکلين (1957)، مک نلي (1959)، کوهن (1963)، اشنايدر (1967)، باس (1969)، گالتونگ و راگ (1965)، تاکمن (1974)، گنز (1979)، گيتلين (1980)، گاندي (1982) و همچنين ديدگاه هاي انتقادي گرامشي (1971)، ويليامز (1977)، گولدينگ (1981) را هم بررسي کرده است و سرانجام مدل پيشنهادي خود را ارايه مي دهد. در واقع، رويکردهاي نظري کارکردگرا، رفتارگرا، ساختارگرا، برساخت گرا و انتقادي را در ادبيات نظري مفهوم دروازه باني، در اين کتاب مي توان مشاهده کرد.

 

این کتاب در پنج سطح به تحلیل دروازه بانی می پردازد: نگاه به تصمیمات دروازه بانی ارتباط گران مجزا، تاثیرات رویه های ارتباطی، دروازه بانی در سطح سازمانی، عوامل اجتماعی و نهادی، و تاثیرات نظام اجتماعی از قبیل ایدئولوژی و فرهنگ.

مثلا در سطح تحلیل خرد ، دروازه بانی را نوعی فرایند برساخت مجدد چارچوب اصلی یک رویداد و تبدیل آن به خبر در نظر می گیرد؛ یعنی افرادی که شاهد رخ دادن رویدادی هستند برخی جزییات را عبور داده و به بقیه اجازه عبور نمی دهند. تحلیلگران تفسیر خود را ارائه می کنند و می توانند بر برخی جنبه ها تاکید کرده و برخی دیگر را بی اهمیت شمارند.

عناصر انتخاب شده با توجه به اهمیت شان ارزیابی می شوند و مهم ترین آن ها برجسته تر و سریع تر و یا با تکرار عرضه می شوند. خبرهای یک روز می تواند اثرگذاری بسیاری از دروازه بانان در بسیاری از دروازه ها را نشان دهد. شاید اغراق نباشد که بگوییم تمام فعالان ارتباطات کمابیش دروازه بان اند، زیرا دروازه بانی یکی از بخش های مکمل فرایند کلی انتخاب و تولید پیام هاست. نه تنها انتقال همه مطالب غیر ممکن است بلکه انتقال یک پیام بدون نوعی شکل دهی به آن اساسا امکان پذیر نیست.

در مقدمه ی کتاب راجع به دروازه بانی می گوید که دروازه بانی تنها انتخاب پیام نیست، بلکه نگه داشتن، انتقال، شکل دهی، عرضه، تکرار، زمانبندی اطلاعاتی که بین فرستنده و گیرنده رد و بدل می شود.

-فصل اول: تاریخچه ی دروازه بانی است و دیدگاه نظریه پردازان زیادی را آورده

-فصل دوم: پیشگامان دروازه بانی و نقش های اجتماعی دروازه بانی در شکل گیری ذهن مخاطبان

-فصل سوم: نظریه پردازی دروازه بانی در سطوح فردی، سازمانی، فرا رسانه ای، نهادی، نظام اجتماعی، رویه های ارتباطات

-فصل چهارم: شکل نوین دروازه بانی و اشکال مختلف

-فصل پنجم: "پژوهش های آینده" تحقیقات و پیشنهادهای مختلف برای پژوهش های آینده

فصل 1

تاریخچه ی دروازه بانی:

همیشه بدیهی بوده است که از اخبار و اطلاعات، فقط جزئی از آن ها به ما می رسد و همه ی اطلاعات منتقل نمی شود.

فرایند اطلاعات شامل انتخاب بخش هایی از اطلاعات برای انتقال و رد کردن بقیه ی بخش هاست.

ویلبر شرام می گوید: هیچ جنبه ای از ارتباطات به اندازه ی تعداد زیاد انتخاب ها و رد کردن ها چشمگیر نیست که باید برای ایجاد نماد مناسب در اذهان فرستنده و گیرنده انجام شود.

نخستین بار کورت لوین استفاده "دروازه بان" را به کار برد. این مفهعوم چارچوبی را در اختیار دانشمندان پیشروی حوزه ی ارتباطات قرار داد تا با ارزیابی نحوه ی گزینش بگویند که چرا برخی مطالب خبری انتخاب و برخی دیگر رد می شوند.

نظریه ی کانال ها و دروازه بانان: این نظریه که توسط لوین مطرح شد، ابزاری بود برای تشخیص نحوه ی ایجاد تغییرات گسترده ی اجتماعی در یک جامعه به دست یک فرد. (مثال صفحه 19 تا 22 کتاب)

دروازه ها محل تصمیم گیری یا عمل هستند. دروازه بانان تعیین می کنند که کدام واحدها وارد کانال شوند و کدام یک از بخشی وارد بخشی دیگر شوند. دروازه بانان ممکن است ترجیح های خود را در عمل به کارگیرند و یا همچون یک نماینده مجموعه سیاست های از پیش تعیین شده ای را اعمال کنند.

دیوید منینگ وایت و "آقای دروازه":

اولین کسی که نظریه ی کانال ها و دروازه بانان لوین را به یک پروژه تحقیقاتی تبدیل کرد، دیوید منینگ وایت بود.

او وقتی دستیار پژوهشی لوین در دانشگاه آیووا بود، از این نظریه مطلع شد.

وایت از یک متصدی تلکس در یک روزنامه محلی خواست تا تلکس هایی را که از خبرگزراری های اسوشیتدپرس و یونایتدپرس و دیگر آژانس های خبری طی یک هفته به دفترش می رسد، نگه دارد.

حدود 90درصد از اخبار دریافتی استفاده نمی شد. این کار به وایت اجازه می داد تا گزارش های خبری استفاده شده را با مجموعه ی گزارش های ارائه شده از سوی سرویس های تلکس طی آن هفته مقایسه کند. (شکل صفحه 24)

دلایل استفاده نکردن وایت از برخی اخبار:

دریک سوم موارد تنها برپایه ارزیابی شخصی خود از ارزش محتوای خبرهای دریافتی آنها را رد کرده بود، بر این اساس که آیا آنها درستند یا نه.

دلیل دیگر این است که دوسوم بقیه ی اخبار به این دلیل رد شد که فضای کافی برای استفاده از آنها وجود نداشت یا اخبار مشابهی پیش از آنها استفاده شده بود.

مدل دیگری که برای دروازه بانی خبر ارائه شد، مدل بروس وستلی و موریس مک لین بود. (شکل صفحه 27)

 

تفاوت مدل وایت با مدل وستلی و مک لین در این است که وایت بیشتر متمرکز بر تصمیمات یک فرد واحد است.

اما وستلی و مک لین سازمان رسانه ای را همچو یک واحد یکپارچه در نظر می گیرند که عوامل فردی در آن به صورت دسته جمعی در مقام دروازه بان عمل می کنند.

مدل دیگر دروازه بانی:

مک نلی مدلی پیشنهاد داد که نشان می داد چگونه اخبار بین المللی در مسیر منبع تا مخاطب، از چندین دروازه بان می گذرند. (شکل صفحه 29)

او نشان داد مطالب جدید چگونه وارد دروازه های بعدی می شوند.

جیمز هالورن، فلیپ الیوت و گراهام مرداک به این واقعیت پی برده بودند که دروازه بانی نه در دفتر رسانه بلکه با خبرنگار در خیابان شروع می شود.

 

فصل 2

فرایند دروازه بانی

 

پیشگامان دروازه بانی:

دروازه بانی از نقطه ای آغاز می شود که فعال اتباطات، اطلاعات را ایجاد یا کشف می کند.

اطلاعات از گستره ی متنوعی از کانال ها به سازمان های ارتباطی می رسد.

این کانال ها به سه دسته ی رسمی، غیررسمی و ابتکاری طبقه بندی می شوند. (مثال ها صفحه 35 و36)

کانال های معمولی و غیررسمی اطلاعات، دنیای بیرون را به یک سازمان ارتباطی می آورند که در آنجا یک مرزبان سازمانی، نخستین تصمیم را درباره ی ورود یا خروج این اطلاعات در کانال می گیرد.

ممکن است میلیاردها پیام وجود داشته باشند که مورد توجه فعالان اتباطی قرار گیرند اما اکثریت آنها هرگز از دروازه ی نخست عبور نخواهند کرد.

محدودیت حواس انسانی عامل محدود کننده ی دیگری برای ورود پیام ها به کانال رسانه ای است. 

برخی رویدادها برای ما بیشتر ناملموس اند مثل حرکت ذرات ریز اتمی، برخی دیگر به دور از چشم یک ناظر انسانی رخ می دهد مثل افتادن درختی مشهور در جنگلی متروک.

برخی دروازه بانان شاید تحت تاثیر اعمال دروازه بانان پیش از خود قرار بگیرند.

برخی پیام ها به وضوح ارزش خبری بیشتری نسبت به پیام های دیگر دارند و می دانیم که هر چه ارزش خبری یک پیام بیشتر باشد، با احتمال بیشتری از یک دروازه ی خبری عبور می کند.

سوال این است که چه نوع اطلاعاتی بیشترین ارزش خبری را دارند. فهرست های زیادی درباره ی ارزش های خبری وجود دارد: تازگی، مجاورت، اهمیت، تاثیر یا پیامد، جالب بودن، تضاد یا برخورد، جنجال برانگیزی، برجستگی، عجیب و غیرمتعارف بودن

فصل 3

نظریه پردازی درباره دروازه بانی

موضوع مهمی که در نظریه پردازی مطرح است سطح تحلیلی است که مبتنی بر آن شکل میگیرد .

سطح تحلیلی از سطح فردی تا سطوح کلان چون کشوری متغیر خواهد بودو

در این کتاب 5 سطح تحلیل را برای مطالعه دروازه بانی به کار برده است : سطح فردی ارتباطات (مثل نگرش ها)، سطح رویه های کاری فعال ارتباطات (مثل ضرب الاجل های زمانی یا هرم وارونه )،سطح سازمانی (نگاه به متغیر هایی چون الگوهای مالکیت)،سطح تحلیل اجتماعی و نهادی( شامل وسایل ارتباط جمعی ، تبلیغات و گروه های ذی نفع)، و سطح نظام اجتماعی(نگاه به متغیرهایی چون ایدئولوژی و فرهنگ )

انتخاب لوین در کاربرد واژه های دروازه بانی و دروازه بان باعث می شود دروازه بانی را فرایندی تصور کنیم که در سطح تحلیل فردی صورت میگیرد و این افراد هستند که اقدام به باز کردن یا بستن دروازه ها می کنند . با این حال لوین از طرف دیگر معتقد است که متغیر های فرهنگی و روان شناختی در تعیین انتخاب های افراد اهمیت دارند .

سطح فردی

هنگام مطالعه فردی دروازه بانان باید نظریه های تفکر را در نظر داشته باشیم مثلا اینکه دروازه بانان چگونه پیام ها را ارزیابی و تفسیر می کنند ، نظریه های تصمیم گیری ، ویژگی های فردی دروازه بانان، پیش زمینه ،ارزش ها، ادراک نقش و تجربیات آن ها چه تاثیری بر کارشان دارد.

مدل های تفکر :اسنادگراس، لوی برگر و هایدن سه نظریه برای سازوکار تفکر مطرح می کنند:1) تداعی گری 2) گشتالت گرایی 3)پردازش اطلاعات

تداعی گری قدیمی ترین نظریه در این میان است اصولا نماینده مکتب محرک-پاسخ در روان شناسی رفتاری . فرایند های تفکر به مثابه فرایند هایی خطی در نظر گرفته شده اند، با یک ایده که ایده های مرتبط را یادآوری می کند یا با بقیه ایده ها مرتبط است ، چه به یاد آورده و چه تصور کرده .

نظریه گشتالت که فرآیند تفکر را کل نگرانه در نظر می گیرد ، تفکر را صرفا حاصل فعالیت های فکری فرد نمی داند . در این جا توجه بیش از آن که بر فعالیت های خاص باشد بر ساختار کلی فرایند است . دز این میان دو نوع ساختار مشخص شده اند: تفکر تکثیری که اطلاعات قدیمی را جمع آوری کرده و به کار می گیرد و تفکر تولیدی که شامل تخیل و استفاده های تازه اطلاعات است.

رویکرد پردازش اطلاعات حل مسئله را مجموعه ای از گام های منطقی می داند ، با نوعی حالت خطی بودن مشابه تداعی گری اما بدون فرض تقویت و استحکام بخشی. این روش سعی دارد حوزه وظایف را تا کارهایحداقلی پردازش شناختی ، مثل شبیه سازی رایانهای تفکر انسانی، محدود کند.

رایت و باربر چندین نوع راهبرد برای تصمیم گیری ذکر می کنند :

1.راهبرد ارجاع به عاطفه : تصمیم گیرنده به احساسات نسبتا تهی درباره گزینه های موجود تکیه می کند تا به مقایسه اطلاعات دقیق درباره ان ها برسد. این تصمیم می تواند انتخاب بهترین پیام باشد . اما دروازه بان همچنین ممکن است پیامی را که خوب یا به اندازه کافی خوب باشد انتخاب کند.

2. مدل تعدیلی : تصمیم گیرنده به صورت ذهنی ارزش هر گزینه را با درنظر گرفتن شماری از ابعاد ویژه و معتبر ارزیابی می کند . سپس با توجه به این ارزیابی نمایه ای افزوده از ارزش کلی ارائه می دهد. ویژگی های مثبت و منفی یکدیگر را خنثی و متعادل می کنند .

3. راهبرد تطبیق دوبه دو : تصمیم گیرنده یک یا چند بعدی را که تصمیم براساس آن گرفته می شود تعیین می کند و تمام جفت گزینه های موجود را با توجه به مهم تذین بعدی که درنظر گرفته است مقایسه می کند. اگر نتوانست به انتخاب روشنی برسد ، آن گاه بعد مهم دیگری بر مبنای مقایسه های دوبه دو مطرح خواهد شد .

4. مدل پیوند دهنده: تصمیم گیرنده حداقل سطح ارزش های مطلوب را با توجه به هریک از ابعاد وابسته مشخص می کند ، سپس گزینه ها را با توجه به اینکه ایا در محدوده قابل قبول هر یک از ابعاد قرار می گیرند یا خیر ارزیابی می کند.

. مدل تعیین ریسک : تصمیم گیرنده ممکن است با ارزیابی ریسک ضررها و شکست های احتمالی مرتبط با هر گزینه ، موردی را انتخاب کند که دربرگیرنده حداقل ریسک باشد.

6.رضایتمندی : تصمیم گیرنده نخستین مطلبی را که حداقل ملاک را دارد ، انتخاب می کند. در تحقیق پایه ای وایت آقای دروازه چند گزارش خبری را که دیرتر به دستش رسیده بودند را رد کرد زیرا قبلا مطالب مشابهی را انتخاب کرده بود. اقای دروازه قبل از تصمیم گیری نهایی به همه مطالب نگاه نمی کرد او اغلب اولین موردی را که مناسب به نظر می رسید انتخاب می کرد.

آقای دروازه تاکید می کند که روند گزینش هم تحت تاثیر ساختارهای فردی و حرفه ای و هم تحت تاثیر انگیزه های اوست . وایت نتیجه می گیرد که انتخاب های اقای دروازه تا حد زیادی ذهنی اند و متکی بر ارزش های تجربی ، نگرش ها و انتظارات شخص دروازه بان . به میزان گوناگونی تجربیات ، علایق و پیش داوری فعالان ارتباطات ، تصمیمات دروازه بانی متفاوت اند.

دیوید ویور و جورج ویلهویت خبرنگاران را به سه دسته تقسیم می کنند: مخالفت جو ، تفسیرگر ، و اشاعه گرا.

بیش از 60 درصد خبرنگاران امریکایی مورد مصاحبه معتقد بودند که نقش تفسیرگر/تحقیقی از بقیه نقش ها مهم تر است ، در حالی که نیمی از آن ها تاکید خاصی بر اشاعه سریع اطلاعات به گسترده ترین دامنه ممکن از مخاطبان داشتند( حدود یک سوم این مصاحبه شوندگان طرفدار ایفای هردو نقش بودند) گروه سوم ( حدود 17 درصد از جمعیت نمونه ) نقش مخالفت جویی را مهم می دانستند یعنی اینکه مطبوعات باید همچون ناظر دولت و اقتصاد کلان عمل کنند.

سطح رویه های ارتباطات

کورت لوین فرایند دروازه بانی را حرکت از یک کانال به کانال دیگر یا از یک دروازه به دروازه دیگر توصیف می کند که یا تحت کنترل دروازه بان و یا تحت کنترل مجموعه ای از قواعد بی طرفانه قرار دارد که به این ها اصطلاحا رویه های ارتباطات می گوییم. این رویه ها اقدامات الگومند ، مرسوم و تکرار شونده ای هستند که ارتباط گران رسانه ای از آن هها در شغلشان بهره می گیرند. این رویه ها نه تنها در فرایند های گرد اوری ، پردازش و انتقال در وسایل ارتباط جمعی معنا پیدا می کنند بلکه در ارتباطات بین فردی هم می توان به آن ها رسید .

ارزش های خبری استاندارد شده نه تنها معیاری برای تعیین عبور از دروازه اند بلکه همچون قواعدی که روند انتخاب را هدایت می کنند بخشی از خبری محسوب می شوند که مورد تاکید قرار گرفته یا نادیده گرفته می شود .

ارزش های خبری ملاک های مرتبطی هستند که روند انتخاب خبرنگاران و شکل دهی به مطالب دارای ارزش خبری را هدایت می کنند .

پیتر گولدینگ معتقد است که ارزش های خبری بر مفروضاتی از سه دسته از ملاک ها مبتنی اند:

1.مخاطبان: آیا این مطلب برای مخاطبان اهمیت دارد و می تواند توجه او را جلب کند ؟ایا فایده اشکاری برای مخاطب دارد ؟ ایا قابل درک ، لذتبخش ، منطبق با نیاز ئ مرتبط است ؟

2.قابلیت دسترسی : از دو جهت مطرح می شود ک برجسته بودن و به راحتی به دست اوردن . آن رویداد تا چه حد برای سازمان خبری شناخته شده است ؟ تا چه حد اشکار است ؟ ایا به خودی خود مشخص است ؟

3. تناسب : ایا مطالب خبری یا برداشت های رویه های تولید هماهنگ است ؟ ایا با امکانات فنی و سازمانی از یک سو و مقتضیات و محدودیت های برنامه سازی و موانع رسانه ای از دیگر سوی متناسب است ؟

نقش رویه های ارتباطات در فرایند دروازه بانی مورد تحلیل یوهان گالتونگ و مری راگ قرار گرفته است . آن ها 9 ویژگی تعیین کننده هر رویداد خبری برای عبور آن از دروازه های رسانه های مختلف را به شرح زیر ذکر میکنند:

1.محدوده زمانی

2. شدت یا آستانه اهمیت

3. شفافیت یا عدم ابهام

4. مجاورت یا ارتباط فرهنگی

5. همخوانی

6. غیر منتظره بودن

7. تداوم

8. ترکیب

9. ارزش های اجتماعی و فرهنگی

کاربرد ارزش های خبری متداول برای یک پیام نیز رویه ای دیگر است – ارزش هایی که طی فرایند اجتماعی شدن روزنامه نگاران منتقل می شوند .

سطح سازمانی

دیدیم که سطح رویه ها شامل اقدامات ارتباطی است که در بسیاری از سازمان های ارتباطی متداول اند ، در حالی که وقتی از سطح سازمانی صحبت می کنیم عواملی را مدنظر داریم که سازمان های ارتباطی احتمالا دیدگاه های متفاوتی درباره آنها دارند . علاوه بر این میتوان در سطح سازمانی نحوه تاثیر گذاری راهبرد های تصمیم گیری گروه ها بر انتخاب های دروازه بان را نیز لحاظ کرد.

هنگام اتخاذ تصمیمات دروازه بانی این زمینه ارزش های مشترک نقش خود را ایفا می کند . بنابراین دروازه بانان تصمیمات خود را نه تنها مبتنی بر ملاک های فردی خود (یعنی سطح تحلیل فردی )و رویه های ارتباطات حاکم بر کارشان بلکه با لحاظ کردن ذهنیت سازمانی که حاصل جامعه پذیری سازمانی اند اتخاذ می کنند .

سطح فرارسانه ای ، اجتماعی یا نهادی

گرچه دروازه بانی را فعالیتی از سوی  سازمان ارتباطی و نمایندگان ان تعریف کرده ایم اما باید بدانیم که سازمان های ارتباطی در یک نظام اجتماعی و همرا با دیگر نهادهای اجماعی است که موجودیت می یابند و بسیاری از این نهادها بر فرایند دروازه بانی تاثیر می گذارند . 

میخواهیم به بررسی برخی از این موارد بپردازیم و نشان دهیم که هریک از انها چگونه بر فرایند انتخاب و شکل دهی پیام ها در هنگام نزدیک شدن و عبور انها از دروازه ها تاثیر می گذارند.

منابع : در مدل وستلی و مک لین رسانه به مانند کانال هایی برای رسیدن اطلاعات از منبع به مخاطب تصیر شده اند . اما همان گونه که سیگال می گوید کانال ها را می توان این گونه نیز تعریف کرد : گذرگاه هایی که از طریق انها ازلاعات در اختیار خبرنگار قرار می گیرد .

از انجا که در بسیاری از موارد فعالان رسانه ها رویدادهای گزارش شده را مستقیما تجربه نمی کنند ، گزارشی از واقعیت که حاصل ردازش منابع است تا حد زیادی در تعیین انچه مئرد توجه رسانه هایست موثر خواهد بود . منابع قوی به لحاظ اقتصادی و سیاسی دسترسی بیشتری به رسانه ها دارند ، و لذا فرصت بیشتری برای فرستادن پیام های دلخواه خود به کانال های رسانه ای دراختیار دارند . گروه هایی که منابع کمتری دارند ممکن است برای جلب توجه رسانه به رفتار هایی انحرافی متوسل شوند منابع می توانند حرکت اطلاعات در کانال های تحت کنترل خود را هم تسهیل و هم محدود کنند ، و لذا برای ارائه مطلب به کانال رسانه تاثیر بگذارند .

میزان هم پوشانی چهارچوب های ارجاعی منبع و خبرنگار تعیین می کند که ارتباط میان منبع و خبرنگار تا چه د رسمی است .

در این مدل ، منابع و دروازه بانان از رابطه ای متاقبل و دوجانبه سود میبرند ، بدین نحو که منابع از طریق وسایل ارتباط جمعی به مخازبان هدف دسترسی دارند و دروازه بانان به کسی دسترسی دارند که بتواند به طور منظم اطلاعاتی موثق را دراختیارشان قرار دهد .

مخاطبان : اندیشمندان درباره امکان تاثیرگذاری مخاطبان بر تاصمیمات دروازه بانی اختلاف نظر دارند ویلیام گیبر معتقد است " انتخاب خبر با خواسته های خوانندگان ارتباط مستقیم ندارد" بلکه تحت تاثیر جامعه پذیری سازمان ارتباطی ست . همچین لی دانهیو دریافت که نظرات اجتماعی ارتباطی با رفتارهای دروازه بان ندارد از جنبه ای دیگر ، اتیل پول و ایان شالمن نشان می دهند که نظریه گروه مرجع می تواند نحوه تاثیر گذاری مخاطبان بر فعالان ارتباطی را توضیح دهد.

" پیام های انتقال یافته تا حدی بر اساس انتظارات نسبت به واکنش مخازبان تعیین می شوند . مخاطب یا حداقل آن دسته از مخاطبان که ارتباط گر آنان را درنظر دارد نقشی بیشتر منفعلان ارتباطات ابفا می کنند "

به گفته وستلی و مک لین ، یک رسانه جمعی تا زمانی زنده است که نیازهای مخاطبانش را براورده می شازد رسانه های بسیاری برای جلب مخاطب با یکدیگر در رقابت اند ، رسانه ای که به بهترین نحو نیازهای مخاطب را براورده کند موفق تر است . 

بازار ها : در سازمان های انتفاعی که کسب سود اهمیت دارد ، فرایند دروازه بانی بخشی از فرایند کلی به حداکثر رساندن درامد ها و به حداقل رساندن هزینه هاست . قوانین هدایتگر این نوع دروازه بانی باید به گونه ای باشند که حداکثر جاذبه بازار را خلق کنند ، و لذا قوانین دروازه بانی بسته به خصوصیات بازار فرق می کند .

صاحبان آگهی : در وسایل ارتباط جمعی که در وهله اول به حامیان تجاری وابسته اند ، صاحبان آگهی تاثیر قابل توجهی بر آنچه وارد کانال می شود ، مرحله انتخاب ، و چگونگی شکل گیری ان ها دارند . هربرت آلتشول می گوید : " محتوای مطبوعات ارتباط مستقیمی با علایق کسانی دارد که منابع مالی مطبوعات را تامین میکنند . مطبوعات شیپورند و نوای آن را کسانی تنظیم می کنند که پول آن را داده اند ."

گروه های ذی نفع : یک گروه ذی نفع ، از جمله گروه های " درد مشترک " ، " کلوب سیرا" یا " دقت در رسانه ها " ، از افرادی تشکیل شده اند که می خواهند مواضع خود را درباره موضوعات مختلف ابراز کنند . سه نوع گروه ذی نفع مرتبز با دروازه بانی وجود دارند : کسانی که موضع خود را ترویج می کنند ، کسانی که سعی در تغییر محتوای رسانه دارند ، و کسانی که هردوی این کارها را صورت می دهند .

روابط عمومی ها : در همه ی سازمان ف فعالیت هایی با عنوان روابط عمومی صورت می گیرد که اغلب با استفاده از رسانه ها برای متمرکز ساختن توجه عمومی به موضوعی همراه است . محتوای رسانه ها به میزان موفقیت این فعالیت ها ، مستقیم ( از طریق انتشار مطالب در مطبوعات) و غیر مستقیم ( از طریق جلب توجه رسانه ها به رویداد های رسانه ای /مسئله خاص ) تاثیر می پذیرند . تلاش های غیر رسمی روابط عمومی ها به سازمان هایی که از عهده پرداخت مخارج تبلیغات بر نمی آیند کمک می کنند اما برای انجام فعالیت های عمده در روابط عمومی ، هزینه هایی پیش می آید که ممکن است با هزینه تبلیغات برابری کند .

دیگر رسانه ها : درست همان گونه که برخی خبرنگاران برای دیگران نقش " تعیین کننده دستور کار " را دارند ، برخی سازمان های رسانه ای را همین نقش را برای سایرین ایفا می کنند . طاهرا روزنامه ای مثل نیویورک تایمز مخصوصا نقش پیشرو را در پوشش یک موضوع برای سایر رسانه ها ایفا می کند . از دیگر رسانه های تاثیرگذار می توان به واشنگتن پست ، لسانجلس تایمز و وال استریت ژورنال اشاره کرد . این منابع را روزانه هزاران خبرنگاری مطالعه میکنند که به دنبال ایده های جدید برای پوشش وقابع اینده اند . تاثیر سایر رسانه ها بر دروازه بانی ، احتمالا در مواقعی اهمیت خاص پیدا می کند که سایر تاثیرات ذکر شده جزئی باشند .

سطح نظام اجتماعی

دروازه بانی ارتباط واضحی با نظام اجتماعی دارد : لوین در ابتدا دروازه بانی را پدیده ای میدانست که برای انجام تغییر اجتماعی باید شناخته شود – مثلا تغییر رژیم تغذیه . لوین معتقد بود نقش همه افراد یک جامعه در فرایند تغییر مساوی نیست و دروازه بان در این میان نقش کلیدی دارد . از میان خیل نیروهای پیرامون دروازه ، برخی از مهمترین آنها در سطح تحلیل نظام اجتماعی عمل میکنند و اساس و پایه ای برای دیگر سطوح تحلیل بنا می نهند .

دروازه بانی همچنین می تواند از ایدئولوژی نظام اجتماعی که در آن موجودیت می یابد تاثیر پذیرد. نیروهایی که کورت لوین پیرامون دروازه ها توصیف میکند ، حداقل تا حدودی با درنظر گرفتن فرهنگ ، علایق اجتماعی ، ساختار اجتماعی و ایئولوژی تعیین می شوند . اگر پیامی از لحاظ فرهنگی غیر قابل دسترس باشد ، نیرویی منفی و احتمالا یک نیروی منفی بسیار قوی خواهد بوداگر پیامی با تقابل با ایئولوژی پایه ریزی شده باشد ، ممکن است نیروی مثبت یا منفی باشد . پیام های انحرافی اگر وضعیت موجود را تهدید کنند ، ممکن است کنار گذاشته شوند ، طوری که نیروی منفی دیگری در جلوی دروازه شکل می گیرد . از سوی دیگر ، پیام انحرافی ممکن است تاثیری مثبت در فرایند انتخاب پیام بگذارد به شرطی که پیام بتواند ضرورت " اصلاح " اجتماعی را عیان کند .

فصل 4

مدل جدید دروازه بانی

با خلاصه کردن انچه از دروازه بانی میدانیم در مدل های جدید ترکیبی ارائه داده اند مبتنی بر رویکرد های نظری که تاکنون مورد بحث قرار دادیم .

در شکل 1-4 ( شکل ص 108 )دایره ها نشانگر دروازه بانان ف خطوط عمودی جلوی ان ها نشانگر دروازه ها و مسیر های جلو و عقب هر دروازه نشانکر نیروهایی اند که در ورود پیام به یک دروازه و انچه پس از ان برای پیام روی میدهد تاثیر میگذارند . مربع های بزرگ نشانگر سازمان های ارتباطی اند و مستطیل های کوچک بالایی به عوامل اجتماعی و نهادی اشاره دارند . از هر دروزاه و دروازه بان یک یا چند کانال خارج و پند کانال به آن وارد می شود که هر یک از آن ها عامل یک یا چند پیام بالقوه اند این فرایند با مجموعه ای از پیام های بالقوه اغاز می شود که از میان کانال های چندگانه به انواع سازمان های ارتباطی می رسند . سازمان هایی مانند خبرگزاری ها ، روابط عمومی ها ، روزنامه ها یا شبکه های تلویزیونی.

 اگر به شکل بزرگ شده و بسط سافته سازمانی نگاه کنیم ( شکل 2-4)( شکل ص110) میبینیم که در یک سازمان پیچیده دروازه بانان ، در مقام مرزبانان سازمانی که مسئولیت درون داده ها را دارند ، پیام های انتخابی را به یک یا چند دروازه بان درون سازمانی میرسانند ، و ان ها نیز انتخاب های خود را انجام و پیام ها را به شیوه های گوناگون شکل می دهند . پیام های شکل یافته باقی مانده ، در مرحله بعدی ، به دروازه بانان مرزبان انتقال می باد تا شکل دهی ، انتخاب نهایی و انتقال مستقیم به مخازب یا سازمان ارتباطی دیگر را انجام دهند . فرایندهای دروازه بانی درون سازمانی در رویه های ارتباطات سازمانی و ویژگی های ان ها ریشه دارد که بر تصمیمات درازه بانان سازمانی تاثیر گذار است .

شکل 2 همچنین نشان دهنده پدیده " تفکر گروهی " است .

شکل 3 (شکل ص 111) نشانگر انواع فرایندهای مختلف ذهنی و ویژگی های فردی است که بر فرایند دروازه بانی موثر اند ، از جمله اکتشافات شناختی ، مدل های تفکر ، جامعه پذیری ، حدس ثانویه ، ارزش ها ، نگرش ها ، راهبرد های تصمیم گیری ، مفاهیم نقشی و نوع شغل ارتباطی که به آن ها اشاره کردیم .

فصل 5

پژوهش های آینده

گرچه ادبیات دروازه بانی بیش از 50 سال قدمت دارد و تحقیقات زیادی در این مدت در این خصوص صورت گرفته است ، اما باز هم لزوم انجام کارهای بیشتری احساس می شود . در بخش پایانی پیشنهاد ها و جهت گیری هایی را برای پژوهش های آتی در این کتاب طرح کرده اند .

دروهله اول بهتر است اندیشمندان به نقش هایی توجه بیشتری داشته باشند که دروازه بانان در سطوح تحلیل چندگانه ایفا می کنند . برخی تحقیقات شامل متغیرهایی با بیش از یک سطح تحلیل اند .

دوم ، می توان به ارتبازات میان سطوح تحلیل توجه کرد . سازوکار دقیق تاثیر گذاری متغیرهای نظام اجتماعی بر نهاد های اجتماعی چیست ؟ و این سازوکار ها چگونه بر سازمان های ارتباطی تاثیر می گذارند ؟ یا اینکه سازمان های ارتباطی و رویه ها چه تاثیری بر فرایند دروزاه بانی افراد دارند ؟

سوم ، بررسی قدرت نسبی سطوح باید مورد توجه قرار گیرد . گروهی از محققان معتقدند که تاثیرات سطح فردی کمترین اهمیت را دارد و سطوح رویه ها و بالاتر از آن را بررسی می کند . اما ، همان گونه که پیش از این اشاره کردیم برخی تحقیقات ثابت کرده اند که رویه های ارتباطی تنها گاهی مواقع و نه همیشه از تاثیرات فردی مهم ترند . آن گونه که هرش بیان می کند تحقیقات دروازه بانی در وهله اول به "سوگیری ذهنی " علاقه دارند و این می تواند فراتر از سطح تحلیل فردی به اجرا برسد .

چهارم ، مطالعه روی سطح فردی مستلزم نگاهی فراتر از پرسش های مربوط به نگرش ها و سوگیری هاست .

پنجم، با بسط مفهوم دروازه بانی به سطوح تحلیل بالاتر می توانیم از برخی رویکرد های نظری که به طور کلی کاربرد چندانی در دروازه بانی ندارد استفاده کنیم و به ایده های بسیاری برای تحقیقات آتی برسیم دیدگاه مرزبانی سازمانی بسیار سودمند به نظر میرسد و همانگونه که اشاره شد تقسیر های جدیدی از تحقیقات قدیمی مطرح می کند .

ششم ، تحقیقات باید به خود دروازه ها و نیروهای طرفیت ان ها توجه بیشتری نشان دهد .

هفتم ، تحقیقات دروازه بانی باید فراتر از فرایند انتخاب پیام ها رفته و به شکل دهی ، نحئه ارائه ، زمان بندی ، نگه داشت و رد کردن پیام ها نیز توجه کنن . مخصوصا از تحقیقات درباره نقش نیروهای قبل و بعد از دروازه در فرایند های " عدم انتخاب " ناگزیریم .

هشتم ، کار بیشتر برای تعیین ویژگی پیام ضرورت دارد . نیزبت و راس معتقدند که پیام های ملموس ، در مقایسه با پیام های مبهم ، با احتمال بیشتری از دروازه عبور می کنند .

نگاهی به زندگی پاملا جی. شومیکر، نویسنده کتاب آخرین بخش این اثر را تشکیل می‌دهد. شومیکر متولد سال 1950 رییس دانشکده روزنامه‌نگیری دانشگاهی ایالتی اوهایو است که پیش از این کتاب‌هایی مانند «رسانه‌ای کردن پیام: نظریه‌های تاثیر بر محتوای وسایل ارتباط جمعی» و «نظریه‌سازی در علوم اجتماعی» را به رشته تحریر در آورده است.