کتاب تکنولوژی نوین ارتباطی (نوشته دکتر کاظم معتمدنژاد)
کتاب تکنولوژی نوین ارتباطی نوشته دکتر کاظم معتمدنژاد برای شناخت ابزارهای ارتباطی بسیار مفید است. همانطور که درمقدمه آن آمده برای شناخت تکنولوژی های نوین اطلاعات و ارتباطات مستلزم آنیم که در ابتدای امر روند ایجاد شدن، تحول و توسعه آنها را دانسته و بررسی کنیم.
آنچه که بسیار پررنگ و واضح به چشم میخورد این نکته است که پیشرفت و گسترش تکنولوژی های ارتباطی همزمان با ظهور و توسعه سرمایه داری در کشورهای غربی صورت گرفته است. این کتاب شامل بررسی ظهور تلگراف ، تلفن بی سیم و رادیو است.
کاربرد تکنولوژی های اطلاعاتی و ارتباطی به موج سوم مشهورند که در دنباله موج اول و دوم پدید آمدند که معرف جوامع کشاورزی و صنعتی است . همانطور که اشاره شد سرمایه داری و توسعه آن برحسب و همزمان با گسترش تکنولوژی ارتباطی بوده است به همین علت موسسات خصوصی در بدو امر مدیریت انحصاری این تکنولوژی ها را برعهده داشتند و کاربردهای اصلی آن را در راه تامین منافع مالی بسیار هنگفت این موسسات بود.
مروری بر اتفاقات پنج قرن اخیر به خوبی اذعان میدارد که بین پیدایش و گسترش شیوه های ارتباطی نوین با دستنوشته های خبری – تجاری قرن پانزدهم در بنادر ایتالیا آغاز شد. با چاپ و انتشار نخستین نشریات خبری هفتگی در اوایل قرن هفده در بنادر هلند و ساختن اولین دستگاه های چاپ غیر دستی و مکانیکی مبتنی بر قوه بخار در اوایل قرن نوزدهم توسط روزنامه تایمز لندن در انگلستان و ایجاد نخستین فرستنده های رادیویی در آغاز دهه سوم قرن بیستم در ایالات متحده امریکا ادامه یافت.
در دو قرن اخیر وسایل و ابزار ارتباط جمعی و تکنولوژی های نوین ارتباطات و اطلاعات در تداوم برتری قدرت های بزرگ سرمایه داری و جابه جایی بزرگی آنها نقش پررنگ و قابل توجهی داشته اند.
نکته جالب توجه دیگر آنکه در اوایل قرن بیستم هنگامی که امپراطوری انگلستان رو به تباهی رفته بود و شرایط جانشینی آن بوسیله امریکا فراهم و مهیا بود تکنولوژی های جدید ارتباطات از راه دور در میدان رقابت های دو قدرت بزرگ غربی اهمیت فوق العاده ای کسب کردند.
تا حدی که ایالات متحده بعد از اتمام جنگ جهانی اول برای تقابل آسانتر با سلطه ارتباطی انگلیس برخطوط تلگرافی و تلفنی میان قاره ای جهان و جلوگیری از توسعه ارتباطات بی سیم و رادیویی انگلیسی در سراسر دنیا در سال 1919 شعبه شرکت مارکنی انگلیس در امریکا را تعطیل کرد.
از طرفی در اوایل دهه 1980 ایالات متحده و ژاپن و انگلیس دست به خصوصی سازی موسسات دولتی ارتباط از راه دور زدند. به زودی این امر در بسیاری از کشور های اروپای غربی رادیوها و تلویزیون ها هم انجام گرفت.
همزمان با این رویداد جهان سوم مطالباتی را در زمینه برابری ارتباطات و تعادل اطلاعات از یونسکو درخواست کردند اما با تسلط بخش خصوصی بر همه امکانات ارتباطی تمام ادعاها و مطالبات جهان سوم منتفی شد.
باذکر همین چند مورد اندک مشخص میشود که شناخت چالش های اقتصادی و سیاسی مربوط به تکنولوژی های نوین ارتباطی درسطوح ملی و بین المللی از اهمیت ویژه ای برخوردار است که موجب میشود به نحوی پیدایش و روند توسعه تکنولوژی ابزارهای ارتباطی بررسی شود.
ارتباطات تلگرافی
انتقال سریع اطلاعات در فواصل دور و زمانهای کوتاه از دوره های باستان تا عصر جدید همیشه مورد توجه فرمانروایان سیاسی و فرماندهان نظامی بوده است. از جمله نمونه های کاربرد سیاسی و نظامی ارتباطات دور طبق نقل مورخان یونانی انتقال اطلاعات از طریق شبکه های طولانی برج های مشعل دار در قلمرو وسیع امپراتوری هخامنشی بویژه در زمان جنگ های ایران در یونان بوده است.
هرودوت معتقد است بهره برداری مهارت آمیز امپراطوری ایران از ارتباطات بوسیله پیک ها با تسلط ماهرانه آن به نوعی ارتباطات که میتوان کیفیت تلگرافیک در نظر گرفت همواره بود و در آن دوره علاوه بر انواع مختلف پیام رسانان پیاده و سواره دیده بانان علامات هم وجود داشته است.
به موازات گسترش قدرت و نفوذ کشورهای غربی و با افزایش حرکت کشتی های بازرگانی و ناوگان نظامی آنها در دریاها ، ردو بدل کردن نشانه های بین کشتی ها مورد توجه واقع شد.
از نمونه های مهم آن کاربرد علامت بادبان های نظامی در جریان جنگ های دریایی انگلستان وهلند در قرن هفدهم میلادی.
همزمان با پیروزی انقلاب کبیر فرانسه و برپایی نظام سرمایه داری تکنیک های ارتباطی نوین مورد توجه قرار گرفت.
نخستین نوع از این تکنیک ها تلگراف بصری بود که برای اولین بار در زمان جنگ های نیروهای فرانسه با ضد انقلابیون اروپا و تماس با جبهه ها از راه دور بود.
چنددهه بعد به علت گسترش خطوط راه آهن تکنیک تلگراف برقی اختراع شد.
تلگراف بصری توسط کلود شاپ فرانسوی اختراع شد و برای نخستین بار در تاریخ امکان انتقال بسیار سریع پیام هارا با تکنیک جدیدی فراهم ساخت.
در واقع کلودشاپ یک فیزیکدان تمام عیار بود و پیش از آن تجربه های گوناگونی در زمینه برق داشت. او در نهایت موفق شد تا با انتقال نشانه های ارتباط بصری از طریق برج های مخصوص و دریافت نشانه ها به کمک یک عینک خاص نخستین تکنیک نوین ارتباطات دور را ایجاد کند . بعدها کلودشاپ به کمک و یاری برادرش این اختراع را تکمیل کرد و خطاب به کنوانسیون فرانسه این را وسیله ابزاری مطمئن برای برقراری ارتباط متقابل در فواصل دور خواند . به گونه ای که از طریق آن مجلس قانون گذاری میتواند در هرجلسه دستورات خود را به مرزها انتقال دهد.
درحقیقت از این نقطه بود که اولین کاربرد این تکنیک جدید ارتباطی در خدمت اهداف ارتباطی و وحدت ملی و مصالح دولتی جمهوری فرانسه قرار گرفت.
به عبارت دیگر تلگراف بصری در نقش ارتباط دولتی کاربرد یافت.
تلگراف برقی
این دستگاه توسط ویلیام کوک و چلرز ویتستون انگلیسی اختراع شد. دستگاه اولیه آن دارای پنج رشته سیم بود که برای استفاده از بازرگانی ثبت شد. اما نخستین تجربه بهره برداری از خطوط تلگراف برقی در سال 1839 با استفاده از اختراع مشترک ویلیام کوک و چالرز ویتستون در طول یک خط راه آهن در انگلستان صورت گرفت.
در ایالات متحده امریکا نخستین خط تلگراف برقی میان شهری به کمک ساموئل مورس در سال 1844بین شهر های واشنگتن و بالستیور به کار افتاد.
برحسب این امر دولت ایالت متحده بودجه ویژه ای اختصاص داد.
درنهایت سال 1861 شهرهای نیویورک و سانفرانسیسکو از طریق تلگراف یا همان خط تلگرافی بهم متصل شدند.
دستگاه مورس
درمیان قرن نوزده شبکه های تلگرافی اندک اندک و برحسب هنجارها و قوانین تجارتی و صنعتی مخصوص به خود در کشورهای مختلف مورد بهره برداری قرار گرفنتد.
اما الفبای مورس چیزی در حدود 15 سال پس از اختراع تلگراف برقی ابداع شد. این الفبا شامل علامتهای خط و نقطه بود و برای انتقال کلمات نوشته و متن پیام های ارتباطی به صورت رمزگذاری شده به کار میرفت.
دستگاه های مخصوص این الفبا توسط شرکت وسترن یونیون امریکا تهیه میشد.
بهبود خطوط سیمی انتقال پیام
چشمگیرترین پیشرفتی که درمورد خطوط سیمی انتقال پیام های تلگرافی پس از شروع کاربرد این وسیله ارتباط دور پدید آمد در دوره جنگ جهانی دوم صورت گرفت.
همچنین اختراع کابل های حاوی رشته های فیبرنوری در اوایل دهه 1970 در امریکا امکانات بسیار پیشرفته تری برای انتقال پیام های ارتباطی از طریق تلگراف . تلفن بوجود آوردن و چون کاربرد این کابلها بیشتر در زمینه گسترش خطوط تلفنی صورت میگیرد.
به طور کل تلگرافها در خدمت بورس های تجارتی و فعالیت های اقتصادی بازار سرمایه داری کاربرد ویژه ای داشتند.
همچنین باید درنظر داشت که کاربرد نهایی تلگراف برقی در کنار فعالیت های روزافزون بازرگانی جهانی با تئوری های مهم اقتصادی آن عصر بویژه لیبرالیسم انگلیسی در جریان عقاید سن سیمونی ها هماهنگ بود.
شیوه های ادارات ارتباطات تلگرافی
به دو شیوه رهبری توسط دولت و موسسات خصوصی انجام میگرفت .
شیوه اداره دولتی ارتباطات تلگرافی
اتقلاب فرانسه با کاربرد اختراع بصری آغاز شده بود. بعد از اختلاط موقت تلگراف بصری با تلگراف برقی و سپس کنار گذاشته شدن تلگراف بصری و استفاده نهایی از تلگراف برقی نیز ادامه یافت.
به موجب قانون مصوب 1851که در زمان حکومت امپراطوری لویی ناپلئون بناپارت تدوین و تصویب شد.
اداره انحصاری ارتباطات تلگرافی به وسیله دولت مورد تاکید قرار گرفت. اما در انگلستان برخلاف فرانسه از زمان ایجاد اولین خطوط تلگراف برقی به وسیله شرکت های خصوصی راه آهن که در سال 1839شروع شد به مدت حدود سی سال اداره ارتباطات تلگرافی دراختیار بخش خصوصی بود تا آنکه در سال 1868پس از مدتها اختلاف و مناقشه بین هواداران و مخالفان اداره این ارتباطات از سوی شرکتهای خصوصی به سبب پافشاری اتاق های بازرگانی برای پایان دادن به خدمات نامطلوب تلگرافی و شکایات مطبوعات از گرانی نرخ های تلگراف و نیز تقاضای عمومی از مجلس عوام انگلستان پارلمان این کشور با تاکید بر تامین منافع تجاری و صنعتی کشور برقراری شبکه ارتباطی گسترده ترکشوری و ایجاد یک نظام تلگرافی ارزان و پرسرعت تر و مفیدتر برای دولت و بازرگانان و مقام مردم کشور این خطوط را عمومی اعلام کرد و اداره انحصاری آنهارا به سازمان پست واگذار نمود البته به موجب قانون مذکور فقط اداره امور تلگرافی داخل انگلستان در انحصار دولت قرار گرفت و ارتباطات تلگرافی بین المللی و بویژه کاربرد های تلگرافی زیر دریایی ارتباط دهنده این کشور با قاره امریکا و افریقا و همچنین هندوستان و خاور دور و اقیانوسیه در اختیار شرکتهای بزرگ تجارتی باقی ماند.
در ایالات متحده امریکا بر خلاف تجربه فرانسه و احترام نهایی انگلستان در مورد خطوط تلگراف ادره امور ارتباطات تلگرافی به وسیله موسسات خصوصی آغاز شد و با همان شیوه نیز ادامه یافت .
البته ساموئل مورس مخترع تلگراف برقی پیش از آن در سال 1838به هنگام عرضه دستگاه خود به نمایاندگان دولت ایالات متحده پیشنهاد واگذاری حق استفاده این دستگاه به دولت را مطرح کرده بود. به منظور اینکه دولت فدرال بتواند ارتباطات تلگرافی را نیز مانند سرویس های پستی به طور مستقیم و انحصاری اداره کند. اما دولت ایالات متحده که اداره ارتباطات تلگرافی را یک خدمت عمومی مثل سرویس های پستی تلقی نمی کرد وآن را با خدمات حمل ونقل عمومی و ویژه راه آهن که برخلاف امور پست از آغاز در این کشور در اختیار موسسات خصوصی بوده است مشابه می دانست ، از قبول پیشنهاد مذکور خودداری کرد. البته سازمان های منطقه ای و بین المللی ارتباطات تلگرافی هم برحسب توسعه شبکه های خطوط تلگراف در کشورهای غربی و کشورهای دیگر ایجاد شده بود . درحقیقت به تدریج برای اتصال خطوط داخلی آنها و استفاده مشترک از این امکانات جدید ارتباطی بین آنها قراردادهای همکاری منعقد گردیدند.
و مقدمات ایجاد سازمان های تخصصی ارتباطات تلگرافی در سطح های منطقه ای و جهانی به منظور هماهنگی بهره برداری از این ارتباطات و حل و فصل مسائل مربوط به آنها فراهم شدند.
نخستین سازمانهای تخصصی ارتباطات تلگرافی از اواسط قرن نوزدهم در اروپا ایجاد گردیدند. با وجود کوشش دولتها برای همکاری مشترک در زمینه ارتباطات تلگرافی و ایجاد نخستین نهادهای تخصصی و مربوط به آن در سطح های منطقه ای و بین المللی قدرت های بزرگ غربی عملا بر این ارتباطات سلطه پیدا کردند.
آثار نابرابری قدرتهای بزرگ در ارتباطات تلگرافی بین المللی
عدم تعادل موجود بین امکانات کشورهای بزرگ غربی در استفاده از ارتباطات تلگرافی بین المللی در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم مناسبات سیاسی رقابت آمیز آنها را تحت تاثیرقرار می داد. شبکه های کابل های تلگرافی میان قاره ای که ایجاد و توسعه آنها داشتند نیروی دریایی پرتوان و تسلط سیاسی و نظامی بر نواحی حساس جغرافیایی محل عبور و کنترل این کابل هارا ایجاد میکردند.
علاوه بر آن که ابزارهای مهم حفظ امنیت سرزمین های مستعمره به شمار می آمدند و از مظاهر عمده قدرت مسلط جهانی نیز محسوب میشدند.
شاید ذکر این نکته خالی از لطف نباشد که نرخ های ارتباط تلگرافی بسیار گران بودند.
درحقیقت از همان سالهای فعالیت شرکتهای اداره کننده این نوع شبکه ها نرخ های بسیار گرانی برای مخابره پیام های تلگرافی تعیین گردیدند. خصوصا کابل های زیر دریایی میان قاره ای.
ارتباط تلفنی
تلفن هم همانند تلگراف از جمله ابزار و عناصر اصلی و تکنولوژی های ارتباطی بود. این اهمیت در خصوص دسترسی مستقیم به اینترنت مشخص میشود.
آنچه که در خصوص اختراع تلفن مطرح است این است که تلفن نتیجه فعالیت پراکنده متخصصان متعهد است لذا تنها نباید از گراهام بل به عنوان مخترع نام برد. برخی از محققان معتقدند که توماس ادیسون مخترع معروف امریکایی نیز در سال 1875 به فکر ایجاد دستگاهی شبیه دستگاه تلفن افتاده بود.
گراهام بل در اولین آگهی تبلیغاتی که برای معرفی اختراع خود منتشر نمود مشخصات زیر را یادآوری کرده بود:
تلفن مانند تلگراف به اپراتور کاردانی که به انتقال پیام بپردازد نیازی ندارد. از طریق تلفن ارتباط مستقیم لفظی بدون مداخله شخص ثالث بین دوطرف برقرار میشود. ارتباط تلفنی در مقایسه با تلگراف بسیار سریع تر صورت میگیرد زیرا در ارسال پیام از طریق تلگراف درهر دقیقه 15 تا 20 کلمه منتقل میشود. درحالیکه با استفاده از تلفن در هر دقیقه 100 تا 200 کلمه انتقال میابد.
پیشرفت و تکامل تکنیک های تلفنی
از زمان اختراع تلفن دگرگونی های فراوانی پدید آمد. این دگرگونی ها در زمینه مهم ارتباطات تلفنی شامل طرز اتصال مجراهای مکالمه در مراکز شبکه ها و همچنین خطوط سیمی و کابلهای انتقال دهنده مکالمه هارا در بر می گیرد.
در نخستین خطوط تلفنی دستگاه های دستی و نه خودکار مورد استفاده قرار می گرفتند. این نوع از دستگاه توسط دستگیره مخصوص تعبیه شده در آن اقدام مشترکان شبکه تلفنی را برای ارتباطات با یکدیگر از راه صدای زنگ به اپراتورهای مراکز شبکه ها اطلاع می داد. در حقیقت اپراتورها پس از تعیین هویت افراد پشت خط آنها را به خطوط مورد نظرشان وصل میکردند.
علت اینکه در شبکه های تلفنی اولیه تعداد مشترکان محدود بود وجود همین نوع از سبک ارتباط بود.
درواقع خطوط شبکه ها از ظرفیت ارتباطی کافی برای پاسخگویی به تعداد فراوان مکالمه کنندگان برخوردار نبودند. نخستین شبکه تلفنی درسال1878 در ایالات متحده تاسیس شد و فقط نیاز بیست و یک مشترک را تامین میکرد. نکته دیگر آنکه مراکز تلفنی دارای سیستم اتصال دستی در ساعات پرتقاضای مکالمه های مشتریان به حد اشباع می رسیدند و از برقراری تماس فوری باز می ماندند. به همین علت از اواخر قرن نوزدهم به موازات افزایش نیازهای تلفنی و ضرورت و استفاده از سیستم اتصال خودکار مورد توجه قرار گرفت.
سیستم اتصال خودکار
در این سیستم خطوط تلفنی در نخستین مرحله از اتصال مکانیکی استفاده میشد و به این منظور به مدد شماره گذاری های تلفن های مشترکان ضبط شماره های مورد تقاضا و حفظ آنها تا زمان اتصال خطوط دوطرف فراهم میگردید. در مرحله بعد برای ارتباط خودکار مشتریان سیستم های اتصال الکترومکانیک و اتصال الکترونیک خطوط تلفنی تحقق یابد.
خودکار شدن مراکز تلفنی مانند سایر صنایع و فعالیتهای اقتصادی کارخانه ای باعث کاهش تعداد اپراتورها گردید.
درمراکز تلفنی دارای سیستم اتصال دستی معمولا برای هر هفت مشترک یک اپراتور به کار گرفته میشود درحالیکه در مراکز تلفنی خودکار دیگر به اپراتورهای متعددی برای اتصال خطوط تلفنی نیازی نیست و بیشتر به نگهداری سلامت سیستم اتصال توجه میشود.
در اولین سیستم های اتصال خودکار الکترومکانیک برای نگهداری هر هزار خط تلفنی یک مامور مراقبت پیش بینی میشد و در سیستمهای پیشرفته تر آن مامور میتوانست مراقبت 2000 خطوط تلفن را عهده دار شود.
به موازات خودکارشدن مراکز اتصال خطوط سیمی شبکه ها ، دستگاه های تلفن مورد استفاده مشترکان نیز از حالت اولیه که با چرخاندن یک دستگیره با اپراتورها تماس برقرار میکردند خارج شدند و از صفحات گردان حاوی اعداد و حروف الفبا برخوردار گردیدند.از طریق این دستگاههای جدید استفاده کنندگان ارتباطات تلفنی امکان یافتند که با گرفتن شماره های مورد نظر به طور مستقیم و بدون صحبت با اپراتورها با مخاطبان خود تماس حاصل کنند.
پاتریس فلیشی محقق فرانسوی تاریخ تحول ارتباطات علاوه بر بررسی درباره خودکار سازی تلفن در کشورهای غربی و یادآوری دیدگاههای موافق و مخالف آن راجع به عدم استقبال قشرهای حرفه ای این کشورها از تلفن های خودکار چنین مینویسد:
عدم استقبال از کاربرد تلفن های خودکار دارای صفحه گردان شماره را به طور کلی میتوانیم به طرز برخوردی که جوامع صنعتی در ابتدای قرن بیستم با تکنیک های جدید داشتند مربوط دانست. زیرا تلفن مانند اتومبیل از ابزارهایی است که بورژوازی علاقه ندارند آنهارا به طور مستقیم به کار بگیرد.
خطوط انتقال مکالمه ها
ازسیم های مسی تا فیبرهای نوری....
ارتباطات تلفنی برخلاف ارتباطات تلگرافی که براساس استفاده از سیم های آهنی ایجاد شده بودند بر کاربرد سیم های مسی استوار شدند. بهبود خطوط سیمی و کابل های انتقال دهنده مکالمه های تلفنی در فاصله های دور و افزایش و گسترش کارایی های آنها برای منتقل ساختن تعداد هرچه بیشتر پیامها از همان آغاز فعالیت شبکه های تلفنی مورد توجه محققان و متخصصان ارتباطات دور قرار داشت.
درسال 1885با کشف مدارهای خاصی که از الحاق دو جفت سیم های مسی تلقی با یک پل الکترونیک بوجود می آمدند امکان افزایش ظرفیت انتقال مکالمه ها تا حد 50 درصد فراهم گردید. درسال 1920کشف سیستم های دارای جریانهای حامل در ایالات متحده امریکا شرایط تحقق ارتباط تلفنی چند مداری به صورت فرکانس را پدید آورد. به طوریکه استفاده از آنها انتقال 4 مسیر مکالمه برروی یک خط واحد میسر گردید و مدتی پس از آن در سال 1930امکان انتقال 12 مسیر ایجاد شد.
درهمان دوره کاربرد آزمایش حامل های امواج هرتزی که دارای موج های فوق العاده کوتاه بودند نیز بعنوان یک روش جدید انتقال پیامهای ارتباطات دور آغاز گردید.
اختراع راهنمای امواج
تحول دیگری که در تکنیک های انتقال مکالمه های تلفنی پدید آمد اختراع راهنمای امواج بود. این اختراع امکان انتقال امواج الکترو مغناطیسی از طریق لوله های مسی برای تقویت ظرفیت مکالمه های تلفنی را فراهم میکند. تئوری ایجاد راهنمای امواج در سال 1879 بوسیله لرد رایله فیزیکدان انگلیسی مطرح شده بود. کیفیت های ارتباطی پر دامنه (راهنمای امواج) امید های فراوانی برای استفاده از این تکنیک جدید در جهت گسترش امکانات شبکه های تلقی پدید آورده بودند . زیرا کاربرد راهنمای امواج میتوانست برای انتقال مکالمات تا 500هزارخط تلقی یعنی معادل 12000بر نیروی یک حامل امواج هرتزی و پنجاه برابر یک کابل هم محور زمینه مساعدی ایجاد کند اما در عمل به علت هزینه های بالایی که استفاده از راهنمای امواج ایجاب میکرد برنامه های توسعه خطوط تلقی مبتنی بر این تکنیک در مقابل جاذبه های اقتصادی تکنیک تازه دیگری موسوم به فیبر نوری متوقف شدند و با آنکه هر دو تکنیک از لحاظ ظرفیت انتقال پیام ها و دامنه عمل آنها توانایی های مشابهی دارا بودند.
ارزان تر بودن هزینه های تولید و نصب فیبرنوری برای عوامل اقتصادی در مقایسه با عوامل فنی برتری پدید آورد و به اینگونه ازگسترش خطوط تلفنی دارای راهنمای امواج جلوگیری کرد.
کابل های فیبر نوری از ظرفیت انتقال اطلاعاتی فراوانی برخوردارند درحالیکه به طور معمول برای یک مکالمه تلفنی دو سیم مسی مورد نیاز هست. یک جفت فیبرنوری بسیار نازک و باضخامت مو میتواند به طور متقارن 2000مکالمه را انتقال دهد.
این کابل ها بسیار قابل انعطافند و میتوان آنها را در محل های تنگ و باریک نیز نصب کرد. فیبر نوری با آنکه ماده بسیار ظریفی به شمار می رود از قابلیت دوام فراوانی برخوردارست. علاوه بر این فیبرهای نوری در برابر رطوبت تغییر درجه هوا و عوامل پوسیدگی نفوذناپذیر و بسیار مقاومند.
نخستین خطوط تلفنی مجهز به کابل های فیبر نوری از سال 1980 در امریکا و اروپا ابتدا برای اتصال متقابل مراکز انشعاب تلفنی و سپس برای تامین ارتباط مشترکان ایجاد شدند.
درسال 1988با افتتاح نخستین کابل فیبرنوری سراسری اقیانوس اطلس موسوم به تات 8 عصر جدیدی در بهره برداری از کابلهای ارتباطی بین المللی آغاز شد. این کابل با ظرفیت 40هزار مدار تلفنی توانایی های ارتباطی قبلی را که با هفت کابل هم محور موجود بین امریکا و اروپا از طریق اقیانوس اطلس تامین میشدند به بیش از دوبرابر رساند.
باید خاطر نشان ساخت که به رغم توانایی های بالقوه و بالفعل تکنولوژی (فیبرنوری) تبدیل سریع خطوط تلفنی مسی به خطوط دارای این وسیله جدید ارتباطی به آسانی امکان پذیر نیست و دشواری های مختلفی در این زمینه وجود دارد. اگرچه قیمت کابل های فیبر نوری در سالهای اخیر فوق العاده کاهش یافته است اما هنوز تعویض خطوط تلفنی قدیمی با خطوط فیبر نوری گران تمام میشود. یکی از موانع مهم آن ضرر اقتصادی ناشی از رها کردن میلیاردها دلار سرمایه گزاری های قبلی در زمینه خطوط مسی است.
کاربردهای تلفن
تلفن های تجارتی و حرفه ای: به طور کلی دراواخر قرن یازدهم کاربرهای تلفن مانند تلگراف بیشتر جنبه حرفه ای داشتند. در واقع با بررسی مندرجات راهنمای تلفن شهرهای ایالت متحده امریکا در دوره یاد شده مشخص میشود که بیشترین تعداد تلفن های مورد استفاده به فعالیت های آزاد اقتصادی و حرفه ای اختصاص یافته بودند.
تلفن های خصوصی و خانگی: درهمان دوره ای که استفاده از تلفن جنبه حرفه ای داشت در همین دوره استفاده از تلفن خصوصی برای سفارش های مشخصی از جمله خریدهای مختلف از خواروبار فروشی ها، قصابی ها و قنادی ها نیز در شهرهای امریکا معمول گردید.
دراوایل قرن بیستم کاربرد تلفن برای تماس با مهمانخانه ها هم اهمیت خاصی یافت.
تلفن های شهری و روستایی: شبکه های تلفنی در همان سالها در مناطق روستایی ایالات متحده نیز توسعه پیدا کرد. به موجب آمار سنجی تلفن های امریکا در سال 1907 مشخص شده بود که دو میلیون کشاورز یا (یک چهارم )کل واحدهای تولیدی کشاورزی این کشور دارای خط تلفن هستند و از ارتباط تلفنی برای کسب اطلاعات هواشناسی و بهای محصولات کشاورزی و نظایر آنها استفاده میکند. کاربرد تلفن در توسعه شهرنشینی نیز نقش مهمی ایفا کرد برخی از جامعه شناسان آمریکایی در اوایل قرن بیستم در آمارخود این نکته را به وفور یادآورشده اند.
شبکه های تلفنی جهان
به موازات گسترش خطوط تلفنی در کشورهای بزرگ غربی و سایر ممالک دنیا کاربرد تلفن برای مکالمه های مسافت دور بین کشورها و قاره های مختلف نیز طرف توجه قرار گرفت و رو به پیشرفت گذاشت.
گراهام بل در سال 1878 در سال پس از اختراع تلفن در باره آینده استفاده از این وسیله ارتباطی چنین مینویسد:
میتوان پیش بینی کرد که خطوط تلفن به صورت زیرزمینی ویا هوایی برای ارتباط با خانه های خصوصی شهری ، خانه های ییلاقی ، مغازه ها و کارخانه ها کشیده شود. فکر میکنم درآینده یک فرد دریک نقطه کشور خواهد توانست با فرد دیگری که در جای دیگری بسر میبرد ارتباط لفظی برقرار کند.
بدنبال پیشرفت های فنی جدید در زمینه تقویت علامات صوتی در سال 1914نخستین خط تلفن سراسری ایالات متحده بین شهرهای نیویورک و سانفرانسیسکو در شرق و غرب این کشور تاسیس شد. همچنین اولین خط تلفنی آمریکا و اروپا از طریق اقیانوس اطلس هم بیش از چهار سال بعد بوسیله کمپانی ای تی اند تی در سال 1956 برقرار گردید. به این طریق از اوایل قرن بیستم براثر تکامل تکنولوژی های ارتباطات تلفنی در زمینه خطوط و مراکز انشعاب و ادغام آنها در یک سیستم کلی انتقال پیام ، کاربرد تلفن در مکالمه های درون شهری ، میان شهری و برون مرزی روبه توسعه گذاشت.
شیوه های اداره ارتباطات تلفنی در ایالت متحده امریکا تلفن هم مثل تلگراف و همچون مطبوعات که از ابتدا بوسیله افراد و شرکتهای تجاری بخش خصوصی اقتصادی اداره مطبوعات و همچنین امور پستی و شیوه اداره تلگراف و تلفن در این کشورها تفاوت هایی دارد. حوزه مطبوعات عاری از هرگونه دخالت دولت فدرال است و موسسات ارتباط تلگرافی و تلفنی نیز اگرچه مانند مطبوعات و برخلاف سازمان پست بوسیله افراد و شرکتهای خصوصی اداره میشود ولی برای انجام فعالیت های خود همچون خدمات پستی دولتی و خدمات حمل و نقل راه آهن های غیر دولتی جزو خدمات عمومی محسوب شده باید قبلا از دولت اجازه نامه بگیرند و این فعالیتها را تحت نظارت دولت انجام دهند. با این حال از همان زمان شروع فعالیت موسسات خصوصی تلفنی در ایالت متحده با وجود ضرورت کسب اجازه قبلی و نظارت دولت برفعالیت آنها عملا اینگونه فعالیتهای صنعتی و تجاری مانند زمینه های مربوط به ارتباطات تلگرافی در انحصار یک شرکت بزرگ خصوصی قرار گرفته بودن.
در کشورهای اروپایی درحالیکه مطبوعات باهمان شیوه معمول در امریکا اداره میشود در مورد امور تلگراف و تلفن به طور کلی برعکس ایالت متحده امریکاست.
تجربه انحصار فعالیت های آنها از سوی دولت دنبال شده است. بعضی از این کشورها مانند انگلستان هم اگرچه در برخی دوره ها فعالیت موسسات خصوصی تلگرافی و تلفنی را تجربه کردند.
پیشتر و تا نیمه دوم ده 1980از شیوه انحصار دولت بر ارتباطات دور را برخوردار بودند....برخی از ممالک اروپایی و خصوصا فرانسه نیز ازآغاز فعالیت تلفن و تا چند سال پیش که روند مقررات زدایی و خصوصی سازی ارتباطات دور به پیروی از ایالت متحده امریکا در این کشورها رواج یافت.نظام انحصار دولتی را بر اینگونه ارتباطات حفظ کرده بود.
انحصار خصوصی تلفن در ایالت متحده امریکا: تاسیس کمپانی تلفنی بل ، خرید کمپانی و سترن الکتریک ، کمپانی ای تی اند تی ، کمپانی یونیون تلگراف
انحصار دولتی تلفن در کشورهای اروپایی
در اروپا تمام کشورها به استثنای سوئد برای پیشرفت و گسترش شبکه های تلفنی خود از شیوه اداره انحصاری این شبکه ها بوسیله دولت استفاده کردند. در این میان بعضی از ممالک اروپایی مانند انگلستان و فرانسه پیش ازبه دست گرفتن اداره شبکه های تلفنی از طریق دولت برای سرمایه گزاران بخش خصوصی نیز امتیازاتی در نظر گرفته بودند. درصورتی که برخی از این کشورها بخصوص آلمان تمام فعالیتهای صنعتی و خدماتی ارتباطات تلفنی از همان ابتدا مستقیما تحت انحصار دولت اداره شدند.
در ایتالیا : اگرچه در نخستین سالهای ایجاد شبکه های تلفنی اداره آنها به کمپانی های خصوصی واگذار شد اما درسال1907درپایان مدت امتیاز بهره برداری این کمپانی ها دولت تصمیم گرفت که امور مربوط به تلفن را تحت انحصار خود درآورد به همین جهت دوکمپانی بزرگ تلفن شامل جنرال ایتالیانا و آلتا ایتالیا از سوی دولت خریداری شدند. بعد از پایان جنگ جهانی اول دولت فاشیست ایتالیا درسال1925با برقراری مجدد نظام صدور امتیاز بهره برداری از خطوط تلفنی ، شیوه اداره مشترک شبکه ها بوسیله دولت و بخش خصوصی بوجود آورد.
درآلمان: برخلاف انگلستان و فرانسه کنترل قدرت دولتی در مورد ارتباطات تلفنی به سرعت و به طور کامل صورت گرفت و از همان آغاز تاسیس خطوط تلفن در اواخر دهه 1870به هیچ موسسه خصوصی اجازه فعالیت در این زمینه داده نشد. در این کشور با توجه به هدف های توسعه طلبانه نظامی زمامداران وقت آن ،کنترل مطلق ، ارتباطات دوردر آن دوره یک ضرورت استراتژیک به شمار میرفت. به همین لحاظ دولت آلمان با تکیه بر صنعت برق بسیار پیشرفته به زودی توانست صنایع تجهیزات تلفنی نیرومندی بوجود آورد
درروسیه: در فواصل 1881تا 1901اولین خطوط تلفنی امپراتوری تزاری بوسیله کمپانی تلفنی بل اداره میشدند. دولت روسیه در پایان مدت امتیاز واگذار شده به کمپانی مذکور شبکه های موجود را خریداری کرد و بخشی از آنهارا به طور مستقیم مورد بهره برداری قرار داد.
بخشی دیگر را به شرکت های خصوصی و شهرداری ها واگذار نمود. بعد از روی کار آمدن رژیم جدید شوروی در سال 1917 تمام شبکه های تلفنی روسیه ملی شدند و تحت اداره مستقیم کمیساریای خلق برای پست و تلگراف و تلفن گذاشته شدند.
ارتباطات بی سیم و رادیویی
با اختراع گسترش تکنولوژی های ارتباطات بی سیم و رادیویی در این زمینه موفقیت ها و پیشرفت های بیشتری پدید آمد و به این طریق ارتباطات و حمل و نقل که پیش از آن با هم همراه بودند از یکدیگر جدا شدند. در ارتباطات و تکنولوژی های تلگراف و تلفن که چند دهه پس از رواج تلگراف و تلفن با رها شدن ارتباطات الکتریک از قید کاربرد سیم مورد استفاده قرار گرفتند نیز مانند دو نوع تکنولوژی اخیر از وسایل ارتباط نقطه به نقطه به شمار می آیند.
زیرا دستگاه های خاص آنها برای انتقال پیام ها از یک پیام دهنده به یک پیام گیرنده به کار گرفته میشوند. البته در این گونه ارتباطات جدید هم با وجود عدم نیاز به سیم همان ویژگی های ارتباطات تلگرافی و تلفنی با سیم از حیث استفاده از الفبای مورس برای تلگراف و دسترسی مستقیم به تلفن وجود دارند.
در کنار این تکتولوژی های جدید تکنولوژی صدا و سخن پراکنی رادیویی وضع ممتازی دارد. تکنولوژی های اخیر که معرف نوع ویژه ای از کاربرد ارتباطات بی سیم و مخصوصا تلفن بی سیم محسوب میگردد. بر خلاف آنها برای ارتباطات فردی و نقطه به نقطه به کار گرفته نمیشود بلکه از لحاظ انتقال پیامهای صوتی و کلامی از یک مرکز واحد برای تعداد فراوان شنوندگان مختلف به عنوان یک وسیله نیرومند ارتباطا جمعی شناخته میشود.
همچنین به علت آنکه دستگاه های گیرنده پیام های رادیویی نیز مانند دستگاه تلفن به صورت فردی و خانوادگی مورد استفاده قرار میگیرد ضمن اینکه مثل دستگاه پیانو و گرامافون برای سرگرمی و استفاده از موسیقی به کار می رود جاذبه های ارتباطی بسیار جالبی دارد.
در طول دهه های پایانی قرن نوزدهم بدنبال توسعه تلگراف و تلفن عده ای از دانشمندان و متخصصان اروپایی کوشش کردند تا برای کمک به گسترش ارتباطات الکتریک این ارتباطات را از قیود و محدودیت های کاربرد سیم های فاصل بین مراکز ارسال و دریافت پیام های کتبی و شفاهی رها کنند و به این منظور از امواج الکترومغناطیسی استفاده کنند.
در سال 1867 با کشف تازه جیمز کلرک وجود امواج الکترو مغناطیس تایید شد. البته باید دانست درکشف و ایجاد و توسعه ارتباطات تلگرافی بی سیم و ارتباطات صوتی رادیویی چگونگی فعالیت های علمی و تخصصی 3 نفر بنام های کلرک مارکنی برانلی یاد کرد. اما در اختراع تلگراف بی سیم نام گوگلیمو مارکنی بیش از همه میدرخشد.
نخستین آزمایش های ارتباطات رادیویی
به موازات تکمیل و توسعه امکانات فنی تلگراف بی سیم این تکنولوژی نوین ارتباطی در کشورهای غربی و بویژه امریکا با محبوبیت واستقبال عمومی روبرو شد. دربسیاری از کشورها باشگاه های ارتباطات بی سیم پدید آمدند.
شور و هیجان بهره برداری از این تکنولوژی های جدید در زمینه های بازرگانی نیازهای امنیتی امپراطوری ها و مصالح نظامی قدرت های بزرگ نیز به سرعت سراسر دنیا را فرا خواهد گرفت.
رجینالد فسیدن واستفاده از موج مداوم رادیویی
در واقع فسیدن دومین مخترع مهمی بود که پس از مارکنی به تکمیل اختراع او پرداخت. او علاوه بر دگرگونی مهمی که در تکنیک انتقال علامات رادیویی پدید آورد در ساخت دستگاه گیرنده رادیو نیز تحول عمده ای ایجاد نمود زیرا او دستگاهی تهیه کرده بود که میتوانست علامات امواج مداوم را بیابد و رمزگشایی کند.
لی دوفورست و کشف امپراطوری نامرئی هوا
اولین گام مهم در تکمیل تکنولوژی ارتباطات رادیویی اختراع لامپ موسوم به اودیون به وسیله لی دوفورست بود که در آن رجینالد فسیدن به آزمایش های خاص برای انتقال صوت از طریق امواج پرداخته بود. لامپ اودیون به عنوان یک ابزار موج یاب از کریستال معمولی بسیار نیرومند تر بود اما به سبب بهای سنگین آن اغلب اپراتورهای ارتباطات رادیویی امکان خرید آن را نداشتند به همین جهت موج یاب ساخته شده از کریستال تا مدتی همچنان بعنوان یک وسیله استاندارد در این نوع ارتباطات باقی ماند.
به طور کلی دستگاه اودیون به پیشرفت تکنیک های انتقال و همچنین دریافت ارتباطات بی سیم و رادیویی کمک فراوان نمود.
دستگاه های ضبط و پخش صدا و برنامه پراکنی رادیویی
توجه به نقش برجسته دستگاه ضبط و پخش اصوات موسوم به فونوگراف یا گرامافون در ایجاد سرگرمی عمومی در جوامع غربی نقش بسزایی داشت. درحقیقت اختراع دستگاه ضبط و پخش اصوات در نیمه دوم قرن نوزدهم در شرایط ویژه دگرگونی زندگی انسانی در جوامع صنعتی غربی و ایجاد نیاز برای استفاده از موسیقی در محیط خانوادگی صورت گرفت.
اختراع و تکامل دستگاه ضبط و پخش اصوات
ایجاد تکنولوژی ضبط و پخش اصوات هم مانند سایر تکنولوژی های ارتباطی محصول کوشش های مخترعان متعدد بوده است.
درسال 1865فلیکس ناردار یکی از مهمترین عکاسان فرانسوی اندیشه ساخت دستگاه ضبط و پخش اصوات را مطرح کرد و چند سال بعد چگونگی کار این دستگاه را که وی به نام فونوگراف معرفی نمود مورد توصیف قرار داد. همچنین دومارتنویل در سال 1857برای نخستین بار دستگاهی برای ضبط گرافیکی صدا تهیه کرد. توماس ادیسون و شارل کرو به طور همزمان بر روی دستگاهی کار کردند که امکان بازشنود صدای ضبط شده را نیز بر کاربرد دستگاه قبلی افزود.
دستگاه ادیسون شامل یک صفحه پوشیده از کاغذ بود که برروی استوانه ای میچرخید و نوک قلم حک کننده ای به ترسیم نقطه ها و خط ها به صورت مارپیچ میپرداخت.
این دستگاه فونوگراف نام داشت که پس از ایجاد حدی از استوانه قلم حک کننده ارتعاش هایی یادآور صدای انسان پدید می آورد.
و اما اختراع شارل کرو ماشین ناطق بود . او در باب اختراعش این گونه سخن می گوید:
من خواسته ام که صداهای افراد دوست داشتنی همانند نقش های برجسته نگین های قیمتی به صورت همیشگی باقی بمانند و بتوانند رویای آهنگین لحظه های بسیار کوتاه را تکرار کنند. زمان میخواهد بگریزد من آن را به بند می آورم.
ماشین ناطق مورد توجه شارل کرو پالئوفون نامیده میشد و پیش از هرچیز یک ماشین حافظه نگار بود و اما سخن ادیسون در مورد فایده اصلی فونوگراف
امکان نگارش نامه ها و دیکته کردن متن هارا فراهم میکند. این دستگاه برای همین هدف ساخته شده است.
گرامافون امیل برلینر
اندیشه کاربرد ماشین ناطق بعنوان دستگاه پخش موسیقی از سوی این مخترع امریکایی تبار نیز مورد توجه قرار گرفته بود.
او ضمن پژوهش های خویش به احیای اختراعات فراموش شده و تکمیل آنها در جهت کارایی بیشتر نیز علاقه پیدا کرده بود.
به همین لحاظ موفق شد با استفاده از سیستم ابداعی مارتینل در دستگاه فونوگراف وی و بهره گیری از ابزار بازشنود مورد توجه شارل کرو گام های تازه ای در راه پیشرفت تکنولوژی ضبط و پخش اصوات بردارد. به این طریق او در سال1888دستگاه گرامافون را که یک ماشین حاوی صفحه های مسطح صوتی بود پدید آورد.
ارتباطات نوین رادیویی در عرصه رقابت جهانی امریکا و انگلستان
درجریان پیشرفت تکنولوژی های ارتباطات بی سیم رادیویی به سبب شروع ناگهانی جنگ جهانی اول در اروپا و الزامات و مقتضیات نظامی آن این ارتباطات اهمیت فوق العاده ای پیدا کردند. به طوریکه بین امپراتوری انگلستان و ایالات متحده امریکا برای قبضه انحصاری آنها رقابت های شدیدی پدید آمد.
پیش از اختراع تلگراف بی سیم ارتباطات کشورهای غربی با یکدیگر و با مستعمرات آنها در ماورای بحار از طریق کابل های زیر دریایی که دو برابر حملات نظامی قدرت های متخاصم بسیار آسیب پذیر بودند صورت میگیرند به همین جهت از اوایل قرن بیستم بدنبال تکمیل وتوسعه امکانات فنی ارتباطات بی سیم و رادیویی امپراطوری انگلستان برای پیشگیری از خطرات قطع کابل های زیر دریایی بسیار گسترده خود درصورت بروز مخاصمات نظامی به استفاده از این تکنولوزی های نوین ارتباطی رو اورده بود.
به این منظور شرکت مارکنی با ایجاد زنجیره ای از ایستگاه های پرقدرت ارتباطات بی سیم در انگلستان ایالات متحده و نقاط دیگر دنیا نوعی اطمینان و امنیت ارتباطی جهانی برای آن امپراتوری پدید آورده بود.
به طور کلی دستگاه اودیون به پیشرفت تکنیک های انتقال و همچنین دریافت ارتباطات بی سیم و رادیویی کمک فراوان نمود. این دستگاه مدتی بعد به صورت دقیق تر و ظزیف تر درامد و به لامپ رادیویی تبدیل شد و تا دهه 1950که ترانزیستور پدید آمد و به دنبال آن از امکانات الکترونیک پیشرفته بهره برداری گردید مبنای اصلی تکنولوزی پخش و دریافت ارتباطات رادیویی به شمار میرفت . به اینگونه پس از شناخت سه مخترع برجسته ارتباطات بی سیم و رادیویی میتوان گفت که مخترعان یاد شدهمعرف تحولات اولیه رادیو هستند.
مارکنی ثابت کرد که امواج رادیویی میتوانند پیام ها را بدون استفاده از سیم انتقال دهند.
فسیدن تکنیک جدید مولد علامات رادیویی را توسعه داد و دوفورست با تکمیل امکانات فنی انتقال و دریافت پیام های صوتی گوش دادن به رادیو را بیش از آنکه مانند استفاده از تلگراف و تلفن فعالیتی فردی باشد به صورت یک فعالیت عمومی درآورد.
از موسیقی پیانویی تا موسیقی گرامافونی
قبل از اختراع و گسترش استفاده از دستگاه ضبط و پخش اصوات دستگاه پیانو بعنوان وسیله سرگرمی خانوادگی در کشورهای اروپایی و ایالات متحده امریکا مورد استفاده بود. طبق شواهد موجود درسال 1910 در انگلستان بین 2تا4میلیون در ایالات متحده نیز در حدود 4میلیون دستگاه پیانو وجود داشته است. درمیانه دهه 1890تمام سازندگان دستگاه های فتوگراف وگرامافون از جمله ادیسون که به خطای خود درباره طرز کارکرد ماشین ناطق واقف شده بودند و به عرضه آن به عنوان دستگاه های سرگرم کننده مورد استفاده خانگی توجه کردند. رفته رفته فوتوگراف گسترده ترین دستگاه خانگی به شمار میرفت. به گونه ای که نیمی از خانواده ها دارای این دستگاه بودند. به عبارت دیگر فوتوگراف پس از مطبوعات مقام نخستین وسیله ارتباطی توده گیر را دارا شده بود.
شرکت های تولید کننده دستگاه های فونوگراف یا گرامافون برای فروشو سود بیشتر آنها را به اشکال مختلفی میساختند. (بلاخص همانند پیانو)
نخستین صفحات موسیقی
درابتدای محتوای صفحه ها بیشتر شامل تصنیف و آهنگ های هنرمندان ناشناس بود. سپس آوازهای اپرا (این دوره یعنی اوایل قرن بیستم) عصرطلایی صفحات بود سومین نوع صفحه ها آهنگ جاز بود که تولید و توزیع آن در آستانه جنگ جهانی اول در ایالات متحده آغاز شد. این صفحه ها در ابتدا به منظور فروش به سیاه پوستان تهیه و تولید شده بود به زودی با استقبال سفید پوستان هم مواجه شد.
قوانین و سازماندهی ارتباطات بی سیم و برنامه پراکنی رادیویی در امریکا
قانون بی سیم کشتی ها 1910
v قانون رادیویی1912*
v قانون رادیویی1927*
قانون ارتباطات 1934
هدف قوانین :پایان دادن به تعدد و پراکندگی مقررات مربوطه به ارتباطات دور و ارتباطات برنامه پراکنی
v دریافت پروانه از وزارت بازرگانی (بعد از فاجعه غرق شدن کشتی تایتانیک)
v بدلیل تداخل امواج و تبدیل شدن آن به مشکل ملی
تاسیس شبکه های برنامه پراکنی سراسری
اولین فرستنده رادیویی امریکا: وی جی ان متعلق به شیکاگو دیگری وی ال اس متعلق به فروشگاه زنجیره ای سیزر که خود را به ترتیب بزرگترین روزنامه دنیا و وسیع ترین فروشگاه جهان معرفی میکردند اما پخش محدودی داشتند باید گفت که جاذب بودن برنامه های رادیویی برای جلب هرچه بیشتر شنوندگان که با گسترش آگهی های تجاری و افزایش درآمدهای مالی فرستنده ها رابطه مستقیم داشت بیشتر شد.
سود بخشی فزاینده فرستنده های رادیویی رقابت های کمپانی های مالک فرستنده ها را شدید تر کرد و در جریان آن بسیاری از ایستگاه های فرستنده کوچک تعطیل گردیدند و تعدادی از آنها در کمپانی های بزرگ انحصارگر ادغام شدند به طور کلی کمپانی وستینگ هاوس در تاسیس رادیو نقش پیشگامی داشت.
تحول ساختار های دولتی نظارت بر ارتباطات برحسب تاسیس چند کمیته صورت گرفت . تاسیس کمیته مشترک مشورتی رادیو ایجاد نظام ملی ارتباطات تشکیل دفتر سیاست های ارتباطات دور.